Slapen als een (snurkende) Engel

Slapen als een Engel, wie wil dat niet? "Slaap met engelen" is een troostende zin die staat voor vrede, bescherming en goddelijke zorg tijdens de rust . Spiritueel gezien betekent het omringd zijn door engelachtige aanwezigheid, die veiligheid en rust gedurende de nacht garandeert.

Het obstructieve slaap apneu syndroom (OSAS)

treedt op door een belemmering van de luchtwegen. Letterlijk betekent apneu: zonder lucht. Meestal treedt snurken op als de luchtpassage door de neus- en keelholte onvoldoende is. Hierdoor gaat men door de mond ademen. Tijdens de slaap gaat de mond een beetje open en zakt de onderkaak met de tong wat naar achteren. Dit gebeurt voornamelijk in rugligging, maar kan ook in zijligging voorkomen. Als de achterzijde van de tong de keelholte bijna geheel opvult ontstaan snurkgeluiden. Als de tong nog iets verder naar achteren zakt kan de ademhaling gedurende 10 seconden tot 1 minuut stoppen, waardoor de apnoe ontstaat. OSAS is een van de meest voorkomende oorzaken van slecht slapen.

Symptomen OSAS

OSAS leidt tot slaperigheid overdag, vermoeidheid, prikkelbaarheid, ochtendhoofdpijn, traag denken en concentratieproblemen. Aangezien de zuurstofconcentratie in het bloed aanzienlijk kan dalen, kunnen hartritmestoornissen ontstaan en kan de bloeddruk stijgen. Het meest voorkomende symptoom bij OSAS is snurken in combinatie met perioden van naar lucht happen, ademnood, onderbreking van de ademhaling en plotseling ontwaken. In ernstige gevallen van OSAS raakt de patiënt vermoeid en valt overdag ongewild kort in slaap. Deze dutjes overdag verstoren uiteindelijk het normale dagritme en verminderen de kwaliteit van leven. Hierdoor kan de geheugenfunctie gestoord raken, de behoefte aan seks afnemen en de persoonlijkheid veranderen. Mensen met OSAS hebben een verhoogd risico van complicaties als CVA(cerebrovasculair accident, ‘beroerte'), hartinfarct en hoge bloeddruk. Als de aanvallen van OSAS vaker dan 20 keer per uur optreden, is het risico van overlijden verhoogd.

Centrale apnoe

Een bijzondere vorm van het apneu syndroom is die waarbij de ademhaling tijdelijk stopt of vermindert door een stoornis in de hersenen, waardoor de prikkel om te ademen even vermindert of uitvalt. Men spreekt dan over een centraal apneu syndroom. Dit ademhalingstype wordt ook wel Cheyne-Stokes ademhaling genoemd en kan optreden bij ernstige algemene- en hersenziekten zoals hartfalen of beroerte. Ook bij pasgeborenen kan dit voorkomen, waarbij in sommige gevallen de verminderde ademhaling kan leiden tot plotselinge wiegendood.

Diagnose

In een vroeg stadium wordt de diagnose van slaapapneu vaak gesteld aan de hand van de informatie van degene die naast de betreffende persoon slaapt. Deze diagnose wordt best bevestigd in een slaapcentrum. Een elektro-encefalografie wordt toegepast om veranderingen in de slaapstadia te volgen. De oogbewegingen kunnen gedurende de REM- slaap (rapid eye movements) worden geregistreerd via elektroden die vlakbij de ogen worden aangebracht (een methode die ‘elektro-oculografie' wordt genoemd). Ook de zuurstofconcentratie in het bloed wordt gemeten via een elektrode op een vinger of oorlel (een methode die ‘oxymetrie' wordt genoemd). De luchtstroom wordt met een apparaat gemeten dat voor de neusgaten wordt geplaatst en de bewegingen en het patroon van de ademhaling worden via een elektrode of meetapparaat op de borst gemeten.

Behandeling

Gewichtsverlies, rookstop en matigen van alcohol zijn ter preventie van OSAS aan te raden. Zware snurkers of personen die tijdens de slaap vaak ademnood krijgen, dienen alcohol, slaapmiddelen, antihistaminica of andere middelen die slaperigheid veroorzaken te mijden, want deze middelen kunnen een verslapping van de tong, gehemelte en huig veroorzaken. Neusverkoudheid en allergieën moeten worden behandeld.

Snurken kan worden verminderd door op de zij of met een verhoogd hoofdeinde te slapen. Een speciaal anti-snurk kussen, dat op de rug wordt bevestigd, zorgt ervoor dat de persoon niet op de rug kan slapen. De diverse andere hulpmiddelen die op de markt zijn om het snurken tegen te gaan, helpen alleen bij licht snurken en bieden geen verlichting bij OSAS. Als er behandeling voor zwaar snurken noodzakelijk is, kan men de huig chirurgisch verwijderen.

Bij veel mensen kunnen apneu en snurken worden verminderd met behulp van uitneembare hulpmiddelen voor in de mond die door een tandarts worden aangemeten. Deze hulpmiddelen worden alleen tijdens het slapen gedragen en helpen om de luchtwegen open te houden. De meeste hulpmiddelen houden de kaken van elkaar en duwen de onderkaak naar voren zodat de tong niet naar achter kan zakken en zo de keel afsluiten. Andere hulpmiddelen houden de tong naar voren.

Als bovengenoemde maatregelen slaapapneu niet verhelpen of verminderen, kan de patiënt baat hebben bij continue positieve luchtdruk (CPAP). Hierbij wordt de lucht onder druk via een neusmasker toegediend. Door de druk blijven de luchtwegen open wanneer de persoon inademt. Gedurende de eerste twee weken is het dragen van een masker misschien niet comfortabel en kan de neusdoorgang uitdrogen. Bij langdurig gebruik echter wennen veel mensen eraan. Ook kan het gebruik van een luchtbevochtiger sommigen helpen om aan het masker te wennen.

Obesitas en Slaap

Uit recent Canadees onderzoek blijkt dat slaapstoornissen leiden tot overgewicht. Kortslapers produceren kleinere hoeveelheden van het hormoon Leptine dat via de hersenen het gevoel van verzadiging geeft. Hierdoor eten mensen langer door en worden ze dikker. Een ander hormoon, Gherline, dat tegenovergesteld werkt en honger en eetlust opwekt wordt juist meer aangemaakt als men minder slaapt. Wederom een risicofactor voor overeten en het ontstaan van obesitas.

Mensen met overgewicht blijken ook vatbaarder voor het ontwikkelen van slaapstoornissen zoals het Slaap Apneu Syndroom. Deze mensen rusten ’s nachts niet uit en vallen overdag ongewild in slaap. Ook bij narcolepsie komt vaker overgewicht voor. Narcolepsie is een slaapziekte met overmatige slaperigheid overdag, spierverslapping bij emoties en een verstoorde nachtslaap.

©Mark Hiemeleers                                                                                                                 

www.goldenfeet.be 

Opleidingen | Workshops, Professionele Opleiding tot Erkend Reflexoloog

www.sohuman.net 

Zorgopleidingen, lezingen en workshops

zaakvoerder@goldenfeet.be, 0032(0)475582743